Bekymringsmeldingar og undersøkingar

Ein liten auke i talet på meldingar etter fleire år med nedgang

I 2025 gjekk barnevernstenesta gjennom like under 88 000 meldingar. Litt mindre enn 54 000 meldingar var i nye saker, og i underkant av 34 000 meldingar gjaldt barn med aktive barnevernstiltak eller ei pågåande undersøking. Det vil seie at om lag fire av ti meldingar barnevernstenestene mottar handlar om barn som allereie er i systemet.

Frå 2020 til 2022 gjekk talet på meldingar ned. Denne reduksjonen var særleg sterk i talet på meldingar i nye saker, som gjekk ned med 12 prosent i perioden. Dei siste åra har talet på meldingar auka med nesten ti prosent frå 2022 til 2024. Med en liten nedgang i meldingar frå 2024 til 2025 kan det indikere at tala stabilisere seg.

Nesten 30 prosent av bekymringsmeldingar i nye saker blir lagt vekk

I 2025 vart nesten 30 prosent av meldingane der det ikkje allereie var ei pågåande undersøking eller aktivt tiltak, lagt vekk. I 2020 var det like under 20 prosent. Det er dermed ein lågare del av dei mottekne meldingane som går til undersøking dei siste åra.

Det er fleire forhold som kan bidra til å forklare nedgangen i bekymringsmeldingar og auken i delen meldingar som blir lagt bort, som mellom anna auka kunnskap blant offentlege instansar om at meldeplikta til barnevernet først vert utløyst i dei meir alvorlege tilfella. Til dømes gir ikkje høgt skulefråvær hos eit barn eller ein ungdom aleine grunn til at skulen skal melde bekymring til barnevernet.

Barnevernsreforma som trådde i kraft i 2022 har som mål å styrkje arbeidet med førebygging og tidleg innsats. Ein del av nedgangen i bekymringsmeldingar kan difor også vere knytt til at andre instansar enn barnevernet arbeider førebyggjande med barn og unge.

I 2025 vart det sendt inn og gjennomgått bekymringsmelding for 46 000 barn. Det utgjer fire prosent av alle barna under 18 år. Delen barn med melding er lågast blant dei aller yngste under to år, der litt under tre prosent er registrert med melding. I dei andre aldersgruppene er rundt fire prosent registrert med melding.

Dei siste par åra har det vore ei liten auking på tvers av aldersgruppene og tala i 2025 var nokså like som dei var i 2021. Gruppa med barn frå 3 til 5 år er ikkje del av denne utviklinga, men det har ikkje vore store endringar frå 2024 til 2025.

Fleire typar bekymringar går igjen i meldingane

I 2025 handla mange bekymringsmeldingar om foreldra sitt rusmisbruk, vald i heimen eller at barnet var vitne til vald i nære relasjonar. Kvar av desse kategoriane var registrert i like under 20 prosent av meldingane. Det vart også ofte meldt om psykiske lidingar hos foreldre, høg grad av konflikt i heimen og at barnet vart utsett for fysisk vald. Andre forhold ved foreldra eller familien og barnet sitt smerteuttrykk (omtalt som «barnet si åtferd» i statistikken) er også gjennomgåande innhald i bekymringsmeldingar. Desse kategoriane går igjen over tid.

Kraftig auke i meldingar knytt til manglande ivaretaking av grunnleggande omsorg frå foreldra og barnet sine relasjonsvanskar

Tala viser spesielt ei auke i meldingar som inneheld bekymring om manglande ivaretaking av grunnleggande og kvardagsleg omsorg for barnet frå foreldra, kor denne kategorien dobla seg frå 2024 til 2025. Manglande stimulering og regulering av barnet frå foreldra så også en auke på nesten 15 prosent.

Om barnet har vore utsett for menneskehandel vart halvert frå 2024 til 2025. Dette er ein kategori av innhald som har nokså få førekomstar og er derfor sensitiv til årlege variasjonar. Det same gjeld kategoriane som omhandlar om barnet manglar omsorgsperson eller om barnet har vore utsett for seksuelle overgrep, som har gått ned høvesvis nesten 20 og 15 prosent.

Se SSB.no for meir statistikk om innhald i bekymringsmeldingar.

Flest bekymringsmeldingar frå politi, barnevernsteneste, skole og foreldre

Politiet, barnevernstenesta sjølv, skole og foreldre sender flest bekymringsmeldingar til barnevernet, med høvesvis mellom 10 til 15 prosent av meldingane. I ei årrekke har det vore desse aktørane som melder mest til barnevernstenesta. Lege og sjukehus (frå 2025 er tannlege ein egen kategori) og anonyme melder også ofte bekymring til barnevernstenesta, med like under ti prosent av meldingane kvar.

Nesten halvparten av meldingane frå politi vert lagt vekk

Om barnevernstenesta legg vekk bekymringsmeldinga eller ikkje, varierer i stor grad med kven som har sendt meldinga. Det er særleg ein høg del av meldingane frå politiet som ikkje går vidare til undersøking, med nesten 50 prosent i 2025. Dette kan skuldast at politiet, i tillegg til meldeplikta som alle offentlege instansar har , også har eigne føresegn som pålegg dei å varsle barnevernstenesta. Meldingar frå tenester og instansar med ansvar for oppfølging av personar med rusproblem og familie for øvre bler også lagt vekk i relativ stor grad, kor dette gjaldt omtrent 40 for begge kategoriane i 2025. I motsett ende ser vi at meldingar frå krisesenter, utekontakt/ fritidsklubb, barnevernstenesta sjølv, og barnehage relativt sjeldan blir lagt vekk, med rundt ein av ti.

For meir statistikk om kven som melder inn bekymring over tid, sjå SSB.no.

I løpet av 2025 opna barnevernstenesta undersøking for i overkant av 37 000 barn. Det er ei auke på 4 prosent sia 2022. Nivået er likevel mykje lågare enn tidlegare år. I perioden 2017 til 2025 vart talet redusert med 19 prosent.

Færrast undersøkingar for dei yngste barna

Delen barn med undersøking i befolkninga er lågast blant dei yngste barna, med 23 per 1 000 og høgast blant barn mellom 6 og 12 år (36 per 1 000). Nedgangen dei siste ti åra er spesielt stor for barna i barnehage alder.

Over 60 prosent av undersøkingane vert lagt bort

Barnevernet avslutta like over 39 000 undersøkingar i 2025. Over 60 prosent av desse undersøkingane vart lagt bort. Dette er på same nivå som året før. Delen undersøkingar som vert lagt bort har auka dei seinare åra. På 12 år, frå 2013 til 2025, har delen undersøkingar som vert lagt bort auka med nesten sju prosentpoeng.

Det kan være ulike grunnar til at ei undersøking vert lagt bort, og i statistikken skil vi mellom ulike forhold:

• Undersøkinga vert lagt bort etter barnevernstenesta si vurdering, det vil seie at tenesta vurderer at barnet og familien ikkje har behov for hjelp frå barnevernet
• Undersøkinga vert lagt bort etter parten sitt ønske. Dette kan vere når barnevernstenesta vurderer at det er behov for tiltak, men familien ikkje samtykker til å få tiltak.
• Undersøkinga vert lagt bort fordi familien flytter til ein annan kommune.
• Undersøkinga vert lagt bort etter tilvising til annan instans.

Det vanlegaste er at undersøkinga vert lagt bort etter barnevernstenesta si vurdering, og i 2025 gjaldt dette halvparten av undersøkingane. I tillegg vart ti prosent lagt bort etter parten sitt ønske, fire prosent på grunn av flytting, og nesten to prosent på grunn av tilvising til annan instans.

Nedgang i undersøkingar som går vidare

I 2025 gjekk like under 13 600 undersøkingar vidare, anten ved at barnevernstenesta fatta vedtak om tiltak eller at barneverntenesta fremma krav for barneverns- og helsenemnda. Delen undersøkingar som går vidare har gått ned frå 43 prosent i 2013 til 35 prosent i 2025.

I dei fleste tilfelle fattar barnevernstenesta vedtak om hjelpetiltak, og det er berre dei mest alvorlege sakane som ender med at barnevernstenesta fremmer krav om tvangstiltak for barneverns- og helsenemnda. I 2025 gjaldt dette 500 av dei avslutta undersøkingane. Denne andelen har i ei årrekke ligge på om lag ein prosent av alle avslutta undersøkingar.

Dei vanlegaste årsakene til å setje i verk tiltak i 2025 var høg grad av konflikt heime, og foreldre sine psykiske problem og foreldre sin manglande sensitivitet og kjenslemessige tilgjengelegheit for barnet. Alle disse årsakene var oppgitt i nær ein av fem tilfelle der barnevernstenesta enda undersøkinga med å fatte vedtak om å sette i verk tiltak.

Også forhold som konflikt mellom foreldre som ikkje bur saman, barnet si smerteuttrykk og vald i heimen/barnet er vitne til vald i nære relasjonar blir ofte oppgitt som årsak til tiltak.

Problembiletet frå melding til avslutta undersøking endrar seg

Det er noko ulik tematikk som pregar innhaldet i meldingar og årsak til å setje i verk tiltak.

Dette er i tråd med funn frå forsking om barnevernets undersøkingsarbeid som viser at:

• Meldingar som har sitt opphav i enkeltepisodar som omhandlar rus eller kriminalitet hos foreldre, og som ofte kjem frå politi, vert oftare lagt bort enn andre meldingar der bekymringa har bygd seg opp over tid.
• For meldingar som går vidare til undersøking endrar problembiletet seg undervegs. Foreldreferdigheiter og sider ved samhandlinga mellom foreldre og barn vert beskrive som bekymringsfullt for langt fleire barn i undersøkingsrapportane enn i meldingane.

For undersøking som ender med krav om tiltak frå nemnd er problembiletet meir alvorleg

For dei undersøkingane som ender med eit krav om tiltak frå nemnda, er det mange av dei same årsakene som går igjen som for undersøkingar der tenesta konkluderer med å sette i verk samtykkebaserte tiltak. Likevel er årsaksbiletet smalare og dei meir alvorlege årsakene blir oppgitt oftare. Det er ein høg andel av sakene som handlar om foreldra og deira manglande stimulering, grensesetting, kjenslemessig tilgjengelegheit og manglande vern av barnet. I tillegg er det ein høg andel av sakene som handlar om foreldre sine psykiske lidingar, at barnet er vitne til eller sjølv utsett for fysisk eller psykisk mishandling og rusmisbruk hos foreldre.